Bread and Circuses

bread & circus

Một trong những người thầy có ảnh hưởng lớn đối với tôi thời đại học đã giúp tôi biết đến khái niệm “Bread & Circuses“, dịch nôm na là “bánh mì và những trò vui”. Khái niệm này xuất phát từ thời La Mã cổ đại, khi nhà cầm quyền phân phát bánh mì miễn phí cho người dân, đồng thời bày ra những trò vui như cho nô lệ đấu nhau đến chết để mua lấy sự ủng hộ của họ.

Qua nhiều biến tướng, khái niệm này vẫn tồn tại ở ngày nay, khi con người vẫn coi trọng miếng ăn hơn hết thảy, và sau đó là những cuộc vui, những thú tiêu khiển. Và với nhiều người thì đến đó là hết.

Đời họ rất đơn giản, chỉ cần no bụng no mắt là xong.

Là một trí thức mẫu mực, thầy tôi cực lực phê phán lối sống lệ thuộc vào Bread & Circuses trong tất cả mọi tầng lớp xã hội, kể cả lũ học trò mới chập chững vào đời (mà phần lớn thời gian rảnh của chúng được dành cho việc nghe nhạc, lướt web, chat chit và chơi game!)

Tôi cũng đồng ý với nhận xét của thầy, ở một chừng mực nào đó. Nhưng việc tiếp xúc với nhiều luồng tư tưởng đa dạng gần đây, vàng đầy mà thau cũng có, đã khiến tôi hiểu rằng mình không thể phán xét người khác (như cô ca sĩ Miley đã nói “Only God can judge us!”)

Những quan niệm đúng-sai, nên-không, thực ra chỉ là vết hằn của những điều mình được dạy từ bé – từ cái hồi mà ai nói gì cũng nghe và không hề kiểm chứng hay nghĩ suy.

Vì không thể phán xét người khác, tôi cũng không thể nói việc đề cao sự no đủ và các trò vui là điều sai.

Theo thuyết của Maslow, nhu cầu của nhân loại có thể được phân thành 5 bậc từ thấp lên cao, và chỉ khi nào bậc dưới tròn đầy thì bậc trên mới được vững chãi. Năm bậc đó là: nhu cầu vật chất (ăn, ngủ, nghỉ…), nhu cầu về sự an toàn (thân thể, nghề nghiệp, sức khoẻ…), nhu cầu về tình cảm (tình bạn, tình yêu…), nhu cầu về địa vị (lòng tự trọng, sự quý mến của mọi người…) và cuối cùng là nhu cầu về tự nhận thức, hay giác ngộ – ở một mức độ nào đó.

Biết đâu vì cái cảm giác thiếu thốn ở phần đáy mà người ta không thể nghĩ đến những phần cao hơn? Và họ chỉ có thể vượt lên khi cảm giác đó biến đi, hoặc bằng các tác nhân bên ngoài hoặc bằng chính sự thay đổi cách nghĩ của bản thân!

Đăng Trình

Advertisements

One thought on “Bread and Circuses

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s